1. Tháng 12 đến tháng 4: Mùa khô nắng vàng, mùa hoa tràm nở và ăn ong U Minh Hạ
Từ tháng 12 đến tháng 4 năm sau là mùa khô tại đồng bằng sông Cửu Long với lượng mưa thấp nhất trong năm, bầu trời trong xanh và mặt biển êm ả [1]. Đây là thời điểm vàng để du khách thực hiện các chuyến đi đường dài từ Thành phố Hồ Chí Minh về Bạc Liêu – Cà Mau, đi cano xuyên rừng ngập mặn Đất Mũi, chụp ảnh hoàng hôn trên bãi bồi Tây Nam và kết hợp tàu cao tốc ra đảo Nam Du, Hòn Sơn hoặc Phú Quốc.
Riêng tại Vườn Quốc gia U Minh Hạ (Cà Mau), khoảng thời gian từ tháng 12 đến tháng 4 là mùa rừng tràm đồng loạt trổ bông trắng xóa tỏa hương thơm ngát, thu hút hàng triệu đàn ong mật về làm tổ. Du khách đi tour U Minh Hạ dịp này sẽ được tận mắt xem thợ rừng lấy mật ong hoa tràm nguyên chất ngọt thanh nhất trong năm [2].
2. Tháng 5 đến tháng 8: Mùa trái cây miệt vườn chín rộ và du lịch sinh thái tránh nóng
Bước sang mùa hè từ tháng 5 đến tháng 8 (đặc biệt dịp Tết Đoan Ngọ mùng 5 tháng 5 âm lịch), các miệt vườn dọc sông Tiền và sông Hậu như Cái Bè (Tiền Giang), Chợ Lách (Bến Tre), Cồn Sơn – Phong Điền (Cần Thơ), Kế Sách (Sóc Trăng) bước vào vụ thu hoạch rộ sầu riêng, chôm chôm, măng cụt, dâu Hạ Châu và nhãn xuồng [1].
Khi nối tuyến về đến Cà Mau trong những tháng hè, tán rừng đước ngập mặn rộng hơn 63.000 ha tại Năm Căn – Ngọc Hiển và những vườn dâu Cái Tàu (huyện U Minh) mang lại bầu không khí mát lành, kết hợp các hoạt động trải nghiệm giáo dục thiên nhiên như lội vuông bắt tôm cua, trồng cây đước giữ đất lấn biển dành cho các gia đình có trẻ nhỏ [2].
3. Tháng 9 đến tháng 11: Mùa nước nổi miền Tây và mùa vàng cua gạch, ba khía Cà Mau
Từ tháng 9 đến tháng 11 dương lịch (tháng 7 đến tháng 10 âm lịch), nước thượng nguồn sông Mê Kông đổ về vùng đầu nguồn An Giang, Đồng Tháp, Cần Thơ tạo nên mùa nước nổi — mùa của lẩu cá linh non nấu bông điên điển, bông súng đồng và rừng tràm Trà Sư phủ kín bèo xanh [3].
Tại bán đảo Cà Mau, dù không ngập lũ trắng đồng như vùng đầu nguồn nhưng tháng 8 đến tháng 10 âm lịch lại là 'mùa hội ba khía' (khi ba khía Rạch Gốc ôm trứng bu đặc gốc đước vào những đêm mưa dầm) và là mùa cua gạch son Năm Căn chắc thịt, béo ngậy nhất năm [3]. Nghỉ đêm tại Bà Ngoại Homestay Cà Mau vào mùa này, du khách sẽ được trải nghiệm đội đèn soi ba khía đêm và thưởng thức nồi lẩu mắm cá đồng nóng hổi giữa tiết trời se mát.
4. Lịch du lịch miền Tây và Cà Mau theo 12 tháng trong năm
| Giai đoạn trong năm | Đặc điểm thời tiết | Mùa vụ & Sản vật tiêu biểu | Hoạt động du lịch lý tưởng nhất |
|---|---|---|---|
| Tháng 12 – Tháng 2 | Nắng dịu, se lạnh sáng sớm, ít mưa | Mùa hoa tràm nở, mật ong U Minh, dưa bồn bồn Tết | Du xuân Đất Mũi GPS 0001, gác kèo ong U Minh Hạ, lễ hội vía Bà |
| Tháng 3 – Tháng 4 | Nắng ráo, biển êm, trời trong xanh | Mật ong rừng tràm mùa khô, muối Bạc Liêu, tôm khô Rạch Gốc | Đi cano xuyên rừng đước, lễ hội Nghinh Ông Sông Đốc, nối tuyến Côn Đảo |
| Tháng 5 – Tháng 8 | Nắng ấm xen mưa rào ngắn buổi chiều | Sầu riêng, măng cụt, chôm chôm miền Tây; dâu Cái Tàu Cà Mau | Thăm miệt vườn sông Tiền – Cần Thơ, lội vuông bắt cua cho gia đình |
| Tháng 9 – Tháng 11 | Mùa nước nổi và mùa gió chướng về | Cá linh, bông điên điển đầu nguồn; ba khía Rạch Gốc, cua gạch Cà Mau | Ngắm mùa nước nổi kết hợp thưởng thức đại tiệc cua và ba khía Cà Mau |
Tài liệu và nguồn tham khảo chính thống
- [1] Đài Khí tượng Thủy văn khu vực Nam Bộ — Đặc trưng khí hậu và chế độ thủy văn đồng bằng sông Cửu Long theo mùa.
- [2] Cổng thông tin điện tử tỉnh Cà Mau — Lịch mùa vụ du lịch sinh thái rừng tràm U Minh Hạ, dâu Cái Tàu và Khu du lịch Mũi Cà Mau.
- [3] Cục Di sản văn hóa — Tư liệu mùa hội ba khía Rạch Gốc (tháng 8 – tháng 10 âm lịch) tại huyện Ngọc Hiển, tỉnh Cà Mau.