Chuyên Khảo Văn Hóa & Địa Chí Cà Mau

Khởi Nghĩa Hòn Khoai 1940: Tiếng Súng Mở Đường & Tinh Thần Bất Khuất Phan Ngọc Hiển

Tác giả: Anh Bì (Mr. Bi)
•
•
8 phút đọc
Tóm Tắt Nhanh (AEO Direct Answer)

Cuộc Khởi nghĩa Hòn Khoai (diễn ra đêm 13/12/1940 do đồng chí Phan Ngọc Hiển lãnh đạo) là trang sử vàng chói lọi trong lịch sử cách mạng Cà Mau và Nam Bộ. Với thắng lợi đánh chiếm ngọn hải đăng Hòn Khoai và bức thông điệp bất tử trước pháp trường, ngày 13/12 đã được chọn làm Ngày truyền thống Cách mạng vẻ vang của Đảng bộ và Nhân dân tỉnh Cà Mau.

Mục Lục Chuyên Đề

Quần thể đảo Hòn Khoai hùng vĩ giữa biển Tây Nam, nơi ghi dấu chiến công Khởi nghĩa Hòn Khoai lịch sử năm 1940. (Ảnh: Báo Cà Mau)
Quần thể đảo Hòn Khoai hùng vĩ giữa biển Tây Nam, nơi ghi dấu chiến công Khởi nghĩa Hòn Khoai lịch sử năm 1940. (Ảnh: Báo Cà Mau)

1. Bối Cảnh Lịch Sử & Chân Dung Người Thầy Giáo Cách Mạng Phan Ngọc Hiển

Đồng chí Phan Ngọc Hiển (1910 - 1941) sinh ra tại Cần Thơ, là một trí thức yêu nước, thầy giáo và nhà báo có tư tưởng cách mạng tiến bộ. Khi phong trào Nam Kỳ Khởi Nghĩa bùng nổ cuối năm 1940, Tỉnh ủy Cà Mau đã phân công đồng chí Phan Ngọc Hiển ra đảo Hòn Khoai để xây dựng cơ sở cách mạng trong công nhân đồn đèn biển, chuẩn bị thời cơ nổi dậy giải phóng hòn đảo chiến lược án ngữ biển Tây Nam.

Ngọn Hải đăng Hòn Khoai cổ kính xây dựng từ năm 1920 trên đỉnh núi cao 318m so với mực nước biển. (Ảnh: TTXVN)
Ngọn Hải đăng Hòn Khoai cổ kính xây dựng từ năm 1920 trên đỉnh núi cao 318m so với mực nước biển. (Ảnh: TTXVN)

2. Đêm Khởi Nghĩa 13/12/1940: Tiếng Súng Quyết Tử Trên Đỉnh Hòn Khoai

Đúng 23 giờ đêm 13 tháng 12 năm 1940, nhận được lệnh khởi nghĩa, Phan Ngọc Hiển cùng các đồng chí du kích đã bí mật đột kích đồn hải đăng, tiêu diệt tên sếp đảo Olivier, thu giữ toàn bộ súng đạn và quân trang của địch mà không làm tổn thất lực lượng ta. Sau khi làm chủ Hòn Khoai, đoàn quân khởi nghĩa vượt biển tiến về đất liền rạch Rạch Gốc đánh chiếm đồn kiểm lâm Tân An, cổ vũ tinh thần quật khởi của toàn thể nhân dân miệt Thứ.

Bia tưởng niệm 10 chiến sĩ khởi nghĩa Hòn Khoai kiên trung tại thị trấn Năm Căn. (Ảnh: Cổng TTĐT Du lịch Cà Mau)
Bia tưởng niệm 10 chiến sĩ khởi nghĩa Hòn Khoai kiên trung tại thị trấn Năm Căn. (Ảnh: Cổng TTĐT Du lịch Cà Mau)

3. Khí Tiết Bất Khuất Trước Pháp Trường & Lời Thề Bất Tử

Do kẻ thù tập trung đàn áp dã man cuộc Khởi nghĩa Nam Kỳ, lực lượng khởi nghĩa Hòn Khoai sau những ngày kiên cường chiến đấu trong vòng vây rừng đước đã bị địch bắt. Ngày 12/7/1941, thực dân Pháp xử bắn 10 chiến sĩ khởi nghĩa tại thị xã Cà Mau. Đứng trước họng súng quân thù, đồng chí Phan Ngọc Hiển đã giật băng bịt mắt, dõng dạc hô vang: "Chúng tôi chết vì độc lập tự do của dân tộc! Nước Việt Nam độc lập muôn năm!". Tinh thần anh dũng ấy đã trở thành bất tử trong lòng dân tộc.

Du khách lắng nghe thuyết minh về cuộc đời và sự nghiệp của Anh hùng Phan Ngọc Hiển trong chuyến du lịch Đất Mũi. (Ảnh: Bà Ngoại Homestay)
Du khách lắng nghe thuyết minh về cuộc đời và sự nghiệp của Anh hùng Phan Ngọc Hiển trong chuyến du lịch Đất Mũi. (Ảnh: Bà Ngoại Homestay)

4. Hành Trình Về Nguồn & Tri Ân Tại Bà Ngoại Homestay

Trong các tour du lịch sinh thái và về nguồn tại Cà Mau, Bà Ngoại Homestay luôn tự hào đồng hành cùng du khách viếng thăm tượng đài Anh hùng Phan Ngọc Hiển, tìm hiểu lịch sử Hòn Khoai và khám phá những di tích lịch sử cách mạng hào hùng nơi rừng ngập mặn. Đó là chuyến hành trình không chỉ chiêm ngưỡng cảnh đẹp mà còn thắp sáng lòng tự hào dân tộc trong mỗi trái tim người Việt.

Diễn Tiến & Ý Nghĩa Lịch Sử Cuộc Khởi Nghĩa Hòn Khoai 13/12/1940

Thời Điểm Lịch SửSự Kiện & Hành ĐộngLãnh Đạo & Lực LượngÝ Nghĩa Cách MạngDi Tích Hiện Diện 2026
23h00 đêm 13/12/1940Đột kích tiêu diệt tên sếp đảo Olivier, làm chủ hoàn toàn Hải đăng Hòn KhoaiĐồng chí Phan Ngọc Hiển cùng đội du kích Hòn KhoaiChiến công vang dội cướp súng giặc đánh chiếm đồn đảo đầu tiên tại Nam BộDi tích lịch sử Quốc gia Hải đăng Hòn Khoai
Sáng 14/12/1940Tiến về đất liền giải phóng quận lỵ Tân An (Cà Mau), phá tan các đồn bốt kìm kẹpLực lượng khởi nghĩa cùng quần chúng nhân dânCổ vũ mạnh mẽ phong trào Khởi nghĩa Nam Kỳ ở miền TâyBia kỷ niệm bến khởi nghĩa Tân Ân
Ngày 12/7/194110 chiến sĩ Hòn Khoai anh dũng hy sinh trước pháp trường sân vận động Cà MauPhan Ngọc Hiển, Đỗ Văn Sến, Nguyễn Văn Cự...Lời thề bất tử: 'Chúng tôi chết vì độc lập dân tộc, nước Việt Nam độc lập muôn năm!'Tượng đài Phan Ngọc Hiển & Đền thờ Liệt sĩ TP. Cà Mau
Di sản hôm nayNgày 13/12 trở thành Ngày truyền thống Cách mạng tỉnh Cà MauĐảng bộ, chính quyền và nhân dân toàn tỉnhGiáo dục truyền thống yêu nước bất khuất cho thế hệ trẻHuyện Ngọc Hiển, Trường THPT Chuyên Phan Ngọc Hiển
Trải Nghiệm Bản Địa Cà Mau

Khám Phá Cà Mau Cùng Người Bản Xứ

Muốn thưởng thức ẩm thực tươi sống tại chỗ, len lỏi qua những cánh rừng ngập mặn kỳ vĩ hay nghỉ đêm tại không gian miệt vườn ấm cúng? Hãy liên hệ ngay với Anh Bì để được tư vấn lịch trình trải nghiệm độc bản tại Cà Mau!

Xem tất cả bài viết cẩm nang
Chia sẻ bài viết: